Testlerin Sınıflandırılması

Kullanıldıkları yerlere göre beş gruba ayrılan bu testlerden yetenek testleri, ilgi envanterleri, kişilik testleri ve tutum envanterleri psikolojik testler olarak nitelendirilir.

Ölçülecek olan kişilik özellikleriyle ilgili bulunan alanlarda, uzman olan bireyler tarafından geliştirilebilen psikolojik testlerin uygulanması ve yorumlanması da belli bir uzmanlık becerisi gerektirir. Psikolojik testler konusunda yeterli olmayan bireylerin bu testleri uygulamaya ve yorumlamaya kalkışmamaları gerekir. Bunun aksine davranışlar, teste tabi tutulan bireylere zarar vermek anlamına gelir.

Yetenek Testleri

Yetenek testleri, bireyin doğuştan gelen kalıtsal özelliklerinin çevresel etmenlerle etkileşmesi sonucunda işlerlik kazanan genel yeteneklerle, özel yetenekleri ölçme amacı ile kullanılan ve uzmanlar tarafından uzun çabalar sonucunda geliştirilmiş olan standart testlerdir.

Genel ve özel yetenek testleri, bireylerin genel zihin güçleri yanı sıra, hangi özel yetenekler açısından daha üst düzeyde olduklarının belirlenmesini olanaklı kıldıkları için, eğitimde bireylerin kendi yetenekleri doğrultusunda yönlendirilerek kapasitelerine uygun bir düzeyde geliştirilebilmelerine fırsat vermektedir. Böylece bu testlerden yararlanılarak, bireylerin en başarılı olabilecekleri programlara, alanlara ve mesleklere yönelebilmelerinde onlara yardım etme olanağı bulunmuş olmaktadır. Bu testler genel yetenek testleri ve özel yetenek testleri olarak ikiye ayrılmaktadır.

Genel Yetenek Testleri

Genel yetenek; bireyin zihinsel kapasitesinin, sözel yetenek, sayısal ilişkiler, problem çözme gücü, uzay ve zaman ilişkileri, mekanik yeteneği v.b. çeşitli boyutlarını temsil eden, çevresel etkilerle işlerlik kazanan yönüdür. Genel yetenek düzeyi yüksek olan bireyler, zihinsel kapasitelerinin bu boyutlarının birkaçında ya da tamamında diğer bireylere göre daha üstün bir başarı gösterebilirler. Genel yeteneğin, akademik başarı da dahil her alandaki başarının belirleyicisi olduğu görüşü yaygınlıkla kabul gören bir görüştür. Bireyin zihin gücünün çeşitli boyutları hakkında bilgi edinme fırsatını vermeleri, genel yetenek testlerine eğitimde önemli işlevler yükler.

Eğitim çevrelerinde, genel yetenek kavramı bireyin öğrenme gücü anlamında kullanılmakta, genel yetenek düzeyleri yüksek olan bireylerin, eğitim sürecinde kazandırılması amaçlanan davranışsal özellikleri daha etkili bir biçimde kazanabilecekleri varsayılmaktadır. Bu durum ise gelecekteki başarıyı yordamada genel yetenek testlerine geniş bir kullanım alanı yaratmaktadır.

Özel Yetenek Testleri

Bireylerin resim, müzik ve güzel sanatların diğer alanları gibi alanlarla ilgili yeteneklerini ölçmeyi amaçlayan testler ise yetenek testlerinin ikinci grubunu oluşturmakta ve özel yetenek testleri olarak adlandırılmaktadır. Belli bir özel alandaki özel yetenek test sonucuna göre, bu özel alanda üstün yeteneği olduğuna karar verilen bir bireyin, o alanda üstün başarılar gösterebilecek bir potansiyeli olduğu varsayılmaktadır.

Sayfalar: 1 2 3 4 5 6