Personel Seçimi

Uygulanış biçimlerine göre kağıt-kalem testleri şeklinde, performans testleri olarak ve bilgisayar yardımıyla uygulanan psikolojik testler vardır. Psikolojik testlerden bazıları bireylere tek tek, bazıları grup halinde uygulanır. Psikolojik testler, ölçtükleri niteliğin türüne göre ise zihinsel yetenek testleri, mekanik yetenek testleri, motor yetenek testleri, ilgi testleri ve kişilik testleri olarak sınıflandırılırlar.

Endüstride personel seçiminde zihinsel yeterliliği belirlemede kullanılan Otis ve Wonderlic adlı iki grup testi vardır. Otis büro memurları, montaj hattı çalışanları, makine operatörleri ve alt düzey yöneticileri için kullanılır. Wonderlic Personel Testi ise, uygulanması sadece 12 dakika sürdüğü için tercih edilmektedir. Mekanik yetenek testlerinin en sık kullanılanı Bennet Mekanik Kavrama Testi’dir. Makine ve araç gerecin çalışmasındaki mekanik kuralları algılama ve uygulama düzeyini ölçer. Motor yetenek testleri parmak becerisi ile göz-el uyumunu ölçtüğü için saat yapımı gibi ince işler için gerekli beceriyi ortaya koyar. Bu amaçla kullanılan Crawford Testi, tahtaların küçük deliklerine iğneler geçirilmesi, tornavida kullanılarak vidalar takılması gibi aktiviteleri içerir.

Endüstride kullanılan kişilik testleri personelin işin gerektirdiği kişilik özelliklerine sahip olup olmadığını saptamaya yarayan ölçme araçlarıdır. Bunlardan, kişiliği tüm yönleriyle inceleyen MMPI (Minnesota Çok Yönlü Kişilik Envanteri), özellikle polis memurluğu, pilotluk gibi diğer insanların hayatlarını etkileyebilecek pozisyonlara aday olan kişilerde davranış bozuklukları veya yatkınlık olup olmadığını ortaya koyar. CPI (Kaliforniya Psikolojik Envanteri) işle ilgili boyutları da içeren bir testtir. Bu testin alt testlerinden işe yönelim ölçeği personelin çeşitli görevlere yatkınlığını, yöneticilik potansiyeli ölçeği yöneticilik ve gözetimcilik pozisyonlarına uygunluğunu belirler 16 PF (16 Kişilik Faktörü)de CPI gibi, bazıları belirli görevlerdeki başarı için gerekli olan 16 kişilik boyutunu ortaya koyar.

Örneğin kişinin içe dönüklük-dışa dönüklük, psikolojik denge, kaygı düzeyi, liderlik kapasitesi, araştırma ve yaratıcılık düzeyi gibi boyutlardaki durumunu gösterir. Hogan Personel Seçimi Serisi de adayların kişilik özelliklerini büro işlerinde ve yöneticilik pozisyonlarında başarıyla çalışanların özellikleriyle karşılaştıran bir test serisidir. (Riggio, 2000, ss. 94-99) İlgi testleri, personel seçimi amacıyla değil, seçilmiş olan personelin daha istekli olarak çalışacağı, tercih edileceği işe yerleştirilmesi için kullanılır (İşe yerleştirme, seçilmiş personelin atanabileceği birden fazla boş pozisyon veya iş varsa söz konusu olur).

Benzetim Yoluyla Seçim Yöntemi

Özellikle yönetici adaylarının bir dizi yöntemle ayrıntılı olarak incelendiği değerleme merkezleri denilen ortamlarda uygulanan bir seçim yöntemidir. Bu merkezlerde deneyimli ve eğitimli değerleyiciler tarafından bireylere çeşitli kişilik ve yetenek testleri uygulanmasının yanı sıra; yönetici adayları, ileride içinde yer alacakları gerçek iş ortamındakine benzetilmiş koşullarla karşılaştırılırlar. Bu yaklaşım, ilk kez II. Dünya Savaşı sırasında şimdiki CIA’nın öncüsü olan Birleşik Devletler Stratejik Hizmetler Bürosu tarafından, casus seçimi için geliştirilmiştir. Aşağıda, bugün yönetici seçiminde (ve eğitiminde) yaygın olarak kullanılan Benzetim Teknikleri’nden ikisi ele alınmaktadır. Bunlar, maliyetli olmaları nedeniyle sadece büyük işletmeler tarafından ve özellikle yönetici seçiminde kullanılabilmektedir.

Sayfalar: 1 2 3 4 5 6 7