Özel Durumlarda Konuşma Yapmak

Özel durum kavramı gündelik hayatımızın tekdüze akışından farklı, belli birtakım yüksek noktalardır. Mezuniyet törenleri, evlenme, emeklilik yemeği, ödül törenleri vb. hep özel durumlar olarak ele alınır. Bu tür törenler genellikle konuşmalarla bütünleşir. Özel durumlarda konuşmalar diğer konuşmalardan farklıdır. Bu tür konuşmalar ne tam bilgi verici ne de ikna edicidir. Özel durum konuşmaları, özel durumların özel gereksinimleri için şekillendirilir.

Giriş Konuşmaları

Giriş konuşmalarında genellikle asıl konuşmayı yapacak olanın takdiminin yanı sıra başlık konusunda da bilgi verilir. Başka deyişle giriş konuşmasının ana teması “Sizinle konuşacak konuşmacı budur, konuşmasının konusu da budur.” biçiminde yapılandırılır. Giriş konuşmasında dikkat edilmesi gereken noktalar şunlardır: Açık olmak, girişin tam olarak doğru olmasına dikkat etmek, özel durumun gerekliliklerine uygun olmak, giriş konuşmasının asıl konuşmacıya yol açıcı olmasına özen göstermek ve dinleyicinin yapısını dikkate almak.

Sunuş Konuşmaları

Sunuş konuşmaları çoğunlukla bir kişinin bir ödül ya da hediye alacağı durumlar için yapılır. Bu tür konuşmalar diğer konuşma türlerine oranla görece olarak açık ve kısa olmalıdır. Başka deyişle sadece duyurum yapmak veya en çok üç dört dakika sürecek sözler söylemek yeterlidir. Diğer konuşma türleri gibi, sunuş konuşmaları da seyirciyi ve durumu dikkate almalıdır. Örneğin; eğer izleyici ödülün anlamını bilmiyorsa açıklamak ve yine izleyiciler kaybedenleri tanıyorsa onlar için üzüntüleri dile getirmek önemlidir.

Kabul Konuşmaları

Kabul konuşmalarının amacı bir hediye veya ödüle teşekkürleri sunmaktır. Böyle bir konuşmada, ödülü ya da hediyeyi veren kurum ve insanlara teşekkür etmenin yanında, kazanmaya yardımcı olanları da unutmamak önem taşır. Kabul konuşmalarının üç temel ayırt edici özelliği şunlardır. Kısa olması, alçak gönüllü olması ve nazik ve mültefit olması.

Anma Konuşmaları

Anma konuşmaları kutlamalarda veya övgü amaçlı toplantılarda yapılan konuşmalardır. Ülkemizde 19 Mayıs, 29 Ekim tören konuşmaları, 10 Kasım’larda gerçekleştirilen konuşmalar vb. anma konuşmalarıdır. Anma konuşmalarında öncelikle konuşmanın konusu izleyiciye aktarılır. Çünkü izleyici konuşmanın dinlenebilir olmasının nedenini bilmelidir. Bundan başka anma konuşmalarında izleyicinin coşturulması, teşvik edilmesi de gerekir. Başka deyişle, hakkında konuşma yapılan kişi, kurum veya fikir konusunda izleyicilerin beğeni ve taktirlerinin güdülenmesi ve yükseltilmesi gerekir. Ancak bu konuşma türünde bir avukat veya öğretmen tavrına da girilmemelidir.

Yemek Sonrası Konuşmalar

Kutlama veya toplantı amacıyla bir araya gelinen yemekler sonrasında yapılan bu konuşma türünü tanımlamak güçtür. Öncelikle yemek sonrası konuşmalar teknik ayrıntılardan uzak ve tartışmaya yönelik bir yapıda olmamalıdır. Bu konuşma türü izleyici için yeni olan bilgiler taşıyabileceği gibi ikna edici etkiler yapacak yapıda da olabilir.

Ancak, eğer birtakım destekleyici malzemeler kullanılacaksa bunların özellikle eğlendirici değer taşımasına da dikkat etmek gerekir. Yemek sonralarında izleyicilerin nedenselliklere ya da istatistiklere dikkatini yoğunlaştırmasının güç olduğu unutulmamalıdır. Ancak, yemek sonrası konuşmalar bu söylenenlere rağmen hafife alınmamalı, çok özenle hazırlanıp, düzenlenmelidir. Kuşkusuz rahatlıkla düşünüleceği gibi, yine de yemek sonrası konuşmaların önemli bir bölümünü espriler oluşturabilir.