Mali Nitelikli Olayların Bilançoya Etkisi

Örnek

1. Ali Vural, 1 Ocak …. Tarihinde, 100.000.000 lira parasını, 150.000.000 lira değerinde iki binasını vererek bir ticaret işletmesi kurmuştur. İşletmenin adı “Vural Giyim” dir ve giyim eşyası alım-satımı yapacaktır. Yasal formaliteleri yerine getirdiğinden Vural Giyim bir kişiliğe sahip olmuştur. Vural Giyim bu tarihten itibaren faaliyette bulunacaktır. Kâr amacı ile kurulan bu işletmenin amacına ulaşabilmesi için yönetim fonksiyonunun gereklerine uyması gerekir. Bilindiği gibi bu gerekler içinde faaliyetlerin belirli süreler için planlanması ve kontrolü de yer almaktadır. Kontrol için sonucu ölçmek gerekir. Genel anlamı ile dönem, bir takvim yılı olduğundan bu işletmenin en geç 31 Aralık tarihinde faaliyet sonucunu ölçmesi gerekmektedir. Ölçme işleminin yapılabilmesi için de başlangıçtaki durumunun bilinmesi şarttır. Vural Giyim’in başlangıçtaki mali durumu 1 Ocak …. tarihli bilançosu ile şöyle saptanmıştır:

Bilanço

Yukarıdaki bilanço temel muhasebe eşitliğini aksettirmektedir:

Varlık - Kaynak Eşitliği

2. Vural Giyim, …… tarihinde 25.000.000 lira değerinde mal almış ve karşılığını ödemiştir.

Bu işlem aktifin kendi unsurları arasında bir diğerine eş etkili bir azalma-artmaya sebep olmuştur. Kasadaki azalmaya karşılık malda aynı değerde artış olmuş ve eşitlik bozulmamıştır.

3. Vural Giyim, ….. tarihinde İsmet İz’den kredi ile 80.000.000 lira değerinde mal almıştır:

Bu işlem bir aktif unsurda (malda) 80.000.000 lira tutarında bir artış yaratırken, bir pasif unsurda (borçlarda) da aynı tutarda artışa sebep olmuş, böylece denge bozulmamıştır.

4. Vural Giyim, ….. Tarihinde 60.000.000 lira maliyetli malı kredi ile 82.000.000 liraya satmıştır:

Bu işlem kârlı bir satışı göstermektedir. Aktif bir unsur olan malda 60.000.000 lira tutarında azalma olurken, gene aktif bir unsur olan alacaklarda buna denk olmayan 82.000.000 lira tutarında bir çoğalma olmuştur. Toplam aktiflerde çoğalma yaratan fark (22.000.000 lira) işletme sahibinin hakkıdır ve işletme sahibinin hakkını gösteren bir pasif unsur olan sermayeyi (250.000.000 + 22.000.0000 = 272.000.000) çoğaltmıştır.

5. Vural Giyim, …….. tarihinde daha önce işletmeye kredi ile 80.000.000 lira değerinde mal satan İsmet İz işletme sahibi Ali Vural ile anlaşarak 50.000.000 lira ile işletmeye ortak olmuş ve bu sebeple işletme 80.000.000 lira tutarındaki alacağının 50.000.000 lirasını tahsil etmekten vazgeçmiştir.

Bu işlem pasif unsurlar arasında (sermaye ve borçlar) bir diğerine denk bir azalma-çoğalma yaratmış (borçlar 50.000.000 azalırken, sermaye 50.000.000 artmıştır) ve böylece eşitlik bozulmamıştır.

Sayfalar: 1 2