İş Hukukunun Kaynakları – Okuma Parçası

Okuma Parçası

Sürekli İş-Süreksiz İş Ayırımı

İK’nın 4 üncü maddesinde belirtilen işlerde ve iş ilişkilerinde, kanunun hiç bir maddesinin uygulanmayacağı ünite metninde de ayrıntılı biçimde işlenildiği gibi açıktır. Ancak; kanun koyucu, İK’nın hükümlerinin, bazı işlere uygulanıp, bazı işlere uygulanamayacağını öngörerek bu alanda kısmi bir istisna da getirmiştir.

İK’nın kısmen uygulama alanı dışında tuttuğu işlerin neler olduğu, yine aynı Kanun’un 10 uncu maddesinde yer verilen sürekli iş-süreksiz iş ayrımına bağlı tutularak gösterilmektedir. Sürekli ve süreksiz işler, İK’nın aynı maddesinde “Nitelikleri bakımından en çok 30 iş günü süren işlere süreksiz iş, bundan daha fazla devam edenlere sürekli iş denir” denilerek tanımlanmaktadır. Yine aynı madde de; İK’nın 3, 8, 12, 13, 14, 15, 17, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 31, 34, 53, 54, 55, 56, 57, 58, 59, 75, 80 ve geçici 6 ıncı maddelerinin süreksiz nitelikte işlerde yapılan iş sözleşmelerinde uygulanmayacağı hükme bağlanmıştır.

Süreksiz işlerde bu maddelerin konusu olan uyuşmazlıklarda ise Borçlar Kanunu hükümleri uygulanacaktır. Bir işin süreksiz bir iş olarak kabul edilmesinde kanun koyucu, işin niteliği itibariyle devam etmesi gereken süreyi esas almaktadır. Bu nedenle de 30 günlük sürenin hesaplanmasında, taraflarının hizmet akitlerde ortaya koyacakları iradeleri önem taşımaz. Örneğin; bir evin bahçesine duvar ya da kümes yapılması işi, 30 işgününden daha az bir süre içinde tamamlanacak nitelikte işlerdir. Bu nedenle her ikisini de süreksiz nitelikte işler olarak kabul etmek gerekir. Madde hükmünde bulunan gün sözcüğü, takvim gününü değil, işte fiilen çalışılan iş günlerini ifade etmektedir. Tatiller, dinlenme süreleri, izinler ya da hava muhalefeti vb. nedenlerle olabilecek kesintiler bu hesaplamada göz önüne alınmaz.

Sürekli işler için yapılan hizmet akitlerini sürekli hizmet akitleri, süreksiz nitelikte işler için yapılan hizmet akitlerine ise süreksiz hizmet akitleri denilir.