İktisadın Bölümleri

İktisat, iktisatçının yanıt bulmaya çalıştığı sorunlara göre çeşitli bölümlere ayrılır. İktisadın en yaygın kabul gören bölümleri, makro ve mikro iktisat ile pozitif ve normatif iktisattır.

Mikro İktisat ve Makro İktisat

Mikro iktisat, iktisadın, mevcut durumu inceleyerek insan davranışı ve insanların piyasa, endüstri, firma ve birey gibi nispeten küçük birimlerle ilişkili tercihlerini inceleyen bölümüdür. Mikro iktisadın analiz araçları mikroskoba benzer. Mikro iktisadın temel konuları arasında, bireysel ekonomik kararların oluşturulması, kaynak dağılımı, fiyatlar, üretim ve gelir dağılımının belirlenmesi yer alır.

Makro iktisat ise iktisadın, bir bütün olarak ekonomiyi ve toplulaştırılmış ekonomik davranışı inceleyen bölümüdür. Makro iktisat, milli gelir, para, bankacılık, enflasyon, ekonomik büyüme gibi makro konuları inceler. Makro iktisadın analiz aracı, mikro iktisadın mikroskobuna karşılık teleskoptur. Mikro iktisatta iktisatçılar tek bir fiyat üzerinde incelemede bulunurlarken, makro iktisatta genel fiyat düzeyi üzerinde dururlar. Örneğin, mikro iktisat belirli bir mal veya hizmetin talebi ile ilgilenirken, makro iktisat mal ve hizmetlerin toplam talebi ile ilgilenir.

Pozitif ve Normatif İktisat

Pozitif iktisat, iktisadın, mevcut durumu inceleyerek ne olduğunu belirlemeye çalışan ve değer yargısı içermeyen bölümüdür. Buna karşılık normatif iktisat ise toplumsal refahın en üst düzeyde sağlanabilmesi için ne olması gerektiğini inceler. Pozitif iktisat esas olarak, gerçek yaşamdan birtakım verilerle test edilebilecek neden-sonuç ilişkisini inceler. Normatif iktisat ise değer yargılarını ve sosyal adalet, en üst düzeydeki refaha ulaşılması gibi test edilemeyen konularla ilgilenir.

İktisatta birçok konu, hem pozitif hem de normatif iktisat içerisinde tartışılır. Örneğin, asgari ücret uygulamasında iktisatçı, asgari ücret uygulamasının genç çalışma nüfusu üzerindeki etkilerini pozitif iktisadın kapsamı içerisinde belirlemeye çalışır. Eğer iktisatçı asgari ücretin olup olmaması gibi konuları irdelerse, bu kez normatif iktisadın kapsamında inceleme yapıyor demektir.