Kayıt ol  |  Giriş
NotOku'yu +1'le
Ders: Gelişim ve Öğrenme      Ünite 2      21 Ekim 2009 Ara     

02. Gelişim ve Öğrenmede Bilimsel Araştırma Yöntemleri

Amaçlar

Bu üniteyi çalıştıktan sonra;
– psikolojide yaygınlıkla kullanılan bilimsel araştırma yöntemlerini sınıflayarak, bu yöntemlerin insan gelişimini ve öğrenmesini açıklamada nasıl kullanıldığını açıklayabilecek,
– bilimsel araştırma yöntemlerinin her birine ilişkin örnekler oluşturarak, bu yöntemlerin güçlü ve sınırlı yönlerini tartışabilecek,
– insan gelişimini ve öğrenmesini anlamaya yönelik gerçekleştirilen bilimsel araştırma ve yöntemlerine ilişkin yapılan açıklamalar doğrultusunda, bundan sonraki ünitelere ilişkin açıklamaları kavramada işe koşabileceksiniz.

İçindekiler

– Giriş
Bağlantı Betimsel Yöntemler
Bağlantı Gelişimsel Yöntemler
Bağlantı Deneysel Yöntemler
Bağlantı İstatistiksel Yöntemler
Bağlantı Özet
Bağlantı Değerlendirme Soruları
Bağlantı Düşünelim, Tartışalım
Bağlantı Başvuru Kaynakları

Çalışma Önerileri

Üniteyi çalışmaya başlamadan önce:
– İnsan gelişimi ve öğrenmesini açıklamanın önemini kavramaya çalışınız.
– İnsan gelişimi ve öğrenmesine ilişkin bilgilerin nasıl elde edilmekte olduğunu belirlemeye çalışınız.

Üniteyi çalışırken:
– İnsan gelişimi ve öğrenmesine ilişkin bilimsel bilgilerin elde edilmesinde kullanılan her bir bilimsel araştırma yönteminin nasıl kullanıldığını kavramaya çalışınız.
– Bilimsel araştırma yöntemlerinin her birinin güçlü ve sınırlı olduğu yönleri belirlemeye çalışınız.
– Bilimsel araştırma yöntemlerinin her birine ilişkin verilen örnekleri inceleyerek, kendiniz örnekler vermeye çalışınız.

Sorun

Tanımı Deniz ve Orhun, lisede okuyan iki gençti. Sürekli futbol ve basketbol maçlarına gidiyorlardı. Yine, bir hafta sonu taraftarı oldukları bir takımın futbol maçına gitmişlerdi. Maçı tribünden büyük bir coşku içinde takip ediyorlardı. Etraflarındaki taraftarların coşkusuna katılıyorlar ve onlarla takımlarını destekliyorlardı. Ancak, maç esnasında taraftarı oldukları takımın mağlup duruma geçmesi ile birlikte, bulundukları tribündeki bu coşkunun yerini üzüntünün aldığını gördüler. Kendileri de bu duruma çok üzülmüşlerdi. Ancak, maç başladığından beri önde çılgınca takımını destekleyen grubun gittikçe sahadaki hakeme, karşıt takım oyuncularına ve karşıt takım taraftarlarına öfke içerisinde bağırdıklarını gördüler. Buna pek aldırış etmediler. Çünkü bu tür taraftarları görmek hiç hoşlarına gitmiyordu. Bununla birlikte, bu taraftarları yatıştırmaya çalışan kişilere de onların saldırganca yaklaştıklarını gördüler. Hatta bazılarının gittikçe daha da ileri giderek kavgaya tutuştuklarını, oturdukları sandalyeyi kırarak çevrelerine zarar verdiklerini ve gittikçe daha da saldırganlaşarak kendilerinden geçtiklerini farkettiler. Olayların büyümesi ile birlikte, güvenlik görevlilerinin müdahalesi ile bu taraftarlar tribünden çıkartıldılar.

Ancak, Deniz ve Orhun’un bu kavgalar nedeniyle moralleri bozulmuştu. Deniz; Orhun’a “bu insanlar nasıl bu kadar saldırganlaşabiliyorlar, bir türlü anlayamıyorum” dedi. Orhun’da “az önce, maç başında çok neşeli iken, takımın mağlup durumuna düşmesiyle neden bu kadar öfkelendiler, anlayamadım. Bazı insanlar çok öfkeli ve saldırgan oluyorlar. Bu insanlar neden bu kadar saldırgan oluyorlar acaba?” diye sesli düşünmeye başladı. Deniz ise “bu soruya herhalde bir psikolog cevap bulabilir. Bu insanlar üzerinde çalışarak onların neden bu kadar saldırgan ve öfkeli olduklarını araştırarak açıklayabilir” diye cevap verdi. Orhun ise buna pek katılmadığını belirtircesine “psikolog nasıl olup da bu insanları araştıracak ve nedenlerini ortaya koyacak bilemiyorum. Zaten, ben psikolojinin de böyle araştırmalar yapabileceğini sanmıyorum. Ancak, sadece onlarla görüşme yaparlar” dedi. Bu arada önlerinde oturan ve bu konuşmaları dikkatli bir şekilde takip eden psikoloji bölümü öğrencisi hemen konuşmaya katıldı ve onlara “bir düşünün bakalım, insan davranışlarına ilişkin bu kadar bilgi sadece görüşme ile elde edilerek, ortaya konulabilir mi?” diye sordu.

Giriş

İnsan davranışlarını, gelişimini ve öğrenmesini anlamaya, açıklamaya ve kontrol etmeye çalışan araştırmacılar, bunu bilimsel araştırma yöntemlerini kullanarak gerçekleştirirler. Dolayısıyla; psikologlar sistematik araştırmalar gerçekleştirmek için çeşitli yöntemler kullanabilmektedirler. Kullanılan yöntemlerin her biri bazı avantaj ve dezavantajlara sahip olabilmektedir. Bir araştırmada, hangi araştırma yönteminin kullanılacağı ise incelenen niteliğe, amaca, olanaklara, araştırmanın yapıldığı ortama, kontrol edilebilirliğe, araştırma koşullarına ve araştırmacının seçimine bağlı olarak değişebilmektedir. Ayrıca tek bir araştırma yöntemi her zaman için tüm sorulara cevap veremeyebilmektedir. Bilimsel araştırma yöntemleri değişik biçimlerde sınıflandırılabilmektedir. Bu ünitede ise bilimsel araştırma yöntemleri betimsel, gelişimsel, deneysel ve istatistiksel olmak üzere dört genel başlık altında gruplandırılarak bunlardan yaygın kullanıma sahip olanları açıklanmaya çalışılmaktadır.