01. Öğrenci Kişilik Hizmetleri

Amaçlar

Bu üniteyi çalıştıktan sonra;
- öğrenci kişilik hizmetlerine ilişkin temel kavramları açıklayabilecek,
- öğrenci kişilik hizmetlerinin kapsamını kavrayabilecek,
- doğru bir rehberlik anlayışı geliştirebilecek,
- eğitimci olarak görev yaparken öğrenci kişilik hizmetleri kapsamında kendisine düşen görevleri yerine getirmeye hazır olabilecek,
- öğrenci kişilik hizmetlerine ve rehberliğe karşı olumlu bir tutum geliştirebileceksiniz.

İçindekiler

- Giriş
- Çağdaş Eğitimin Amaçları ve İşlevleri
- Öğrenci Kişilik Hizmetleri
- Rehberlik
- Rehberlikte Hizmet Alanları
- Özet
- Değerlendirme Soruları
- Yararlanılan ve Başvurulabilecek Kaynaklar

Çalışma Önerileri

Üniteyi çalışmaya başlamadan önce:
- Bugüne kadar devam etmiş olduğunuz okullarda öğretim hizmeti dışında, size ne tür hizmetlerin sunulmuş olduğunu hatırlamaya çalışınız.
- Bir okulun rehberlik servisini ziyaret ederek, okulda öğrencilere ne gibi rehberlik hizmetleri sunulduğunu araştırınız.

Üniteyi çalışırken:
- Geçmişteki öğrenim yaşantılarınızda size sunulan rehberlik hizmetlerinin ne ölçüde yeterli olduğunu değerlendirmeye çalışınız.

Sorun Tanımı

Ahmet bey eğitim fakültesinden mezun olduktan sonra, matematik öğretmeni olarak bir okula atanmıştı. Bütün amacı öğrencilerine matematiği sevdirerek her birinin bu dersten başarılı olmasını sağlamaktı. Ahmet Öğretmen’in görevlendirildiği okul, kentin varoşlarında, sosyo-ekonomik ve kültürel açıdan avantajsız durumda olan öğrencilerin devam ettiği bir okuldu. Okul açıldı, Ahmet Öğretmen büyük bir şevkle derslerine başladı. Ama ne yapsa nafile, bir türlü sonuç alamıyordu. Öğrenciler derslerle ilgilenmiyordu. Dahası Ahmet Öğretmen sınıfında bir türlü kontrolü sağlayamıyordu. Öğrenciler arasında ciddi davranış problemleri olanlar, birbirleriyle geçinemeyenleri, okuldan kaçanlar, ödev yapmayanlar çok sayıdaydı. Bazı öğrenciler daha da ciddi, kötü alışkanlıklar edinmişlerdi.

Ahmet Öğretmen öğrencilerinin matematik öğrenmekten de önemli başka gereksinimleri olabileceğini hemen farketti. Üniversite öğrencisi iken “rehberlik” alanında ders almıştı. Süratle ders notlarına bir kez daha göz atarak, okulundaki rehberlik servisinin yolunu tuttu. Ahmet Öğretmen okul rehberlik örgütündeki uzmanlarla uzun uzun görüştü. Onların kendisine her türlü yardım ve desteği vermeye hazır olduklarını gördüğünde oldukça rahatlamıştı. Okul rehberlik örgütü ve velilerle işbirliği içinde, öğrencilerine gerekli olan yardımları vermeye hazırdı artık. Öğrencilerine matematiği sevdirebilmenin, onların herbirinin matematikten başarılı olabilmelerinin öncelikle rehberlik ihtiyaçlarına cevap vermekten geçtiğini biliyordu artık. . .

Giriş

Son yüzyılda dünyada baş döndürücü değişmeler yaşanmıştır. Günümüzde bu değişmeler, ivmesi artarak devam etmektedir. Bu hızlı sosyo kültürel, ekonomik, teknolojik, bilimsel değişmeler, eğitim anlayışında, adalet, sağlık, üretim, üretimin paylaşılması, devlet yönetimi, devletin görevleri, toplumda bireyin değeri ve insan hakları gibi konularda köklü anlayış değişikliklerini birlikte getirmiştir. Özellikle eğitim anlayışındaki değişmelere koşut olarak toplumlar kendi eğitim sistemlerini sürekli olarak geliştirme çabası içine girmişlerdir. Giderek çağdaş dünyada, geleneksel eğitim, yerini, öğrenciyi merkeze koyan eğitim anlayışına bırakmıştır. Bu anlayışla birlikte “uzaktan eğitim”, “teknolojik araç gereçlerle eğitim” denemeleri sürmektedir. “Çağımızda en uygun eğitim nasıl olmalıdır? Eğitimin amaçları ve işlevleri neler olmalıdır? Çağdaş eğitimin öğrenciye bakış açısı ne olmalıdır?” yönündeki tartışmalar devam etmektedir. Bu tartışmalarda hemen herkes eğitimin, geleneksel anlayıştan uzaklaşarak öğrenciyi merkeze alan bir anlayışla verilmesi gerektiğini vurgulamaktadır.

Geleneksel eğitim anlayışı, öğrenciyi disipline etme ve entellektüel gelişim üzerinde odaklaşırken, çağdaş eğitim anlayışında bireyin topyekün gelişimi üzerinde durulmaktadır. Bu durumsa eğitimin “öğretim” ve “yönetim” gibi klasik boyutlarına üçüncü bir boyut olarak “öğrenci kişilik hizmetleri” adı altında yeni bir boyutun eklenmesi gereğini ortaya çıkarmıştır. İşte bu ünitede, çağdaş eğitimin öğrenci kişilik hizmetleri boyutu üzerinde durulmakta ve bu bağlamda öğrenci kişilik hizmetleri içinde yer alan çeşitli hizmetlere değinildikten sonra, öğrenci kişilik hizmetleri arasında önemli bir yeri olan rehberlik hizmetleri hakkında gerekli bilgilere yer verilmektedir.

ÇAĞDAŞ EĞİTİMİN AMAÇLARI VE İŞLEVLERİ

Çağdaş eğitimin en genel amaçlarından birisi de öğrencinin, bir bütün halinde gelişmesi ve kendini gerçekleştirmesine yardım etmektir. Bu genel amaç daha önce de vurgulanmıştır. Eğitimin bu amacı rehberliğin de en genel amacıdır. Eğitimin amaçları biraz ayrıntılı olarak açıklanacak olursa şunlar söylenebilir: Birincisi, eğitim her bireyin kendisi için onu bir meslek sahibi yapmak, çevreye uyumunu sağlamak ve kapasitesi ölçüsünde kendisini geliştirmek amaçlarına yöneliktir.

İkincisi, eğitim bireyi topluma yararlı bir yurttaş olarak yetiştirmeyi amaçlamaktadır. Bu anlamda, eğitim, nitelikli insan gücü yetiştirerek toplumun ekonomik yaşamına katmayı, bireyi iş yaşamında verimli kılmayı, toplum düzeninin sürekliliğini sağlamayı amaçlamaktadır. Bu amaçlar doğrultusunda çağdaş eğitimden beklenen işlev, öğrencilerin bedensel, zihinsel, sosyal, psikolojik yönden bir bütün olarak gelişmelerine ve topluma etkin uyum sağlatacak mutlu ve üretken bireyler olarak yetişmelerine yardım etmektir. Bu işleve sahip çağdaş eğitimin okul yapısında, öğrenci kişilik hizmetlerinin bir hizmet alanı olarak yer alması kaçınılmazdır. Çağdaş örgün eğitimde üç temel hizmet alanı bulunmaktadır:

1. Öğretim: Öğrenciye bilgi ve beceri kazandırmak ve öğrencinin zihinsel güçlerini geliştirme etkinliklerinin tümünü kapsamaktadır.

2. Yönetim ve denetim: Eğitim ve öğretim etkinlikleriyle öğrenci kişilik hizmetlerinin gereği gibi sunulabilmesi için gerekli personel, araç gereç ve ortamı sağlama; programlar çerçevesinde sunulan hizmetin denetimini yapmakla yükümlü olan örgütü kapsamaktadır.

3. Öğrenci kişilik hizmetleri: Öğrencilerin, öğretim etkinliklerinden en etkili biçimde yararlanabilmeleri ve kendilerini tüm yönleriyle geliştirmeleri için, uygun ortam sağlamaya yönelik hizmetlerin tümünü kapsamaktadır. Çağdaş örgün eğitimin üç hizmet alanı şekil 1. 1′de gösterilmiştir

Çağdaş örgün eğitimde bu üç temel hizmet grubunun amacı, öğrencinin bütün kapasitelerini, kendisi ve toplumu için, en uygun düzeyde geliştirmesine yardım etmektir. Dolayısıyla, bu hizmet alanlarından herhangi birisi olmadığı taktirde, orada çağdaş eğitimden ve çağdaş eğitimin amaçlarının gerçekleşmesinden söz edilemez. İşte bu hizmet alanlarından öğrenci kişilik hizmetleri, aşağıda daha ayrıntılı olarak ele alınmıştır.

ÖĞRENCİ KİŞİLİK HİZMETLERİ

Yukarıda belirtildiği gibi, öğrenci kişilik hizmetleri çağdaş örgün eğitim kurumlarında profesyonel olarak sunulan üç temel hizmet alanından birisidir. Bir eğitim kurumunda eğitim ve öğretim işlerini yürütmekle görevli öğretmenler bulunmaktadır. Bu eğitim kurumunun kendinden beklenen amaçları ve işlevleri ne derecede yerine getirip getirmediğiyse eğitim yönetici ve deneticileri tarafından izlenmekte ve değerlendirilmektedir. Öğrenci kişilik hizmetleriyse okulda, öğrenciye öğretim çalışmalarından ayrı, sınıf öğretimi dışında sağlanan ve öğrencinin duygusal, sosyal, fiziksel yönden bir bütün olarak sağlıklı bir şekilde gelişmesine yardım eden hizmetleri kapsar. Öğrenci kişilik hizmetleri, çağdaş örgün eğitimin ayrılmaz bir parçası, öğretim ve yönetim etkinliklerinden ayrı, ancak, öğretim ve yönetim etkinliklerine paralel olarak işlevler üstlenen, vazgeçilmez bir hizmet alanıdır.

Çağdaş eğitimin işlevleri nelerdir?

Öğrenci Kişilik Hizmetlerinin Amacı

Öğrenci kişilik hizmetlerinin amacı; eğitim süreci içerisinde öğretim ve yönetim etkinliklerine paralel olarak, öğrencinin eğitim öğretim etkinliklerinden üst düzeyde yararlanmasını sağlamak ve öğrenim başarısının yükselmesini geliştirmek, öğrencinin güçlü bir kişilik geliştirmesine ve çevreye uyum sağlamasına; öğrencinin duygusal, sosyal, fiziksel yönden ortam hazırlamak bir bütün olarak sağlıklı bir şekilde gelişmesine olanak sağlayacak eğitim ortamını yaratmak, giderek öğrencinin kapasitesi ölçüsünde gelişmesine ve kendini gerçekleştirmesine yardım etmektir.

Öğrenci kişilik hizmetlerinin başlıca amacı nedir?