Kayıt ol  |  Giriş
NotOku'yu +1'le
Ders: İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku      Ünite 1      1 Şubat 2010 Ara     

01. İş ve Sosyal Güvenlik Hukukuna İlişkin Bilgiler

İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku dersinin ilk ünitesinde sizlere, bu hukuk dalına ilişkin genel bilgiler verilecektir. Önce, konunun daha iyi anlaşılabilmesine yardımcı olacak temel kavramlar açıklanacak, ardından da bu hukuk dalının konuları sistematize edilerek ortaya konulacaktır. Daha sonra, iş hukukunun dünyada ve Türkiye’deki tarihsel gelişimleri ele alınarak, art arda işlenilecektir. Son başlıklar altında ise, iş hukukunun hukuk bilimi içindeki yeri vurgulanacak ve temel ilkeleri üzerinde durulacaktır.

Bu ünitede size verilen bilgileri iyi öğrenmenizin, sonraki ünitelerde size aktarılacak olan bilgileri daha iyi kavrayabilmeniz yönünden ayrı bir önem taşıyacağını unutmayın.

Amaçlarımız

Bu üniteyi çalıştıktan sonra, aşağıdaki soruları yanıtlayabileceksiniz.
– İş hukuku nasıl tanımlanabilir? Bu hukuk dalının temel konuları nelerdir?
– İş hukuku, dünyada ve Türkiye’de hangi koşullar altında nasıl doğup, gelişmiştir?
– İş hukuku, hukuk biliminin sistematiği içinde nerede yer alır?
– İş hukuku alanında hangi temel ilkeler benimsenmiştir?

Yeni İş Hukuku

“Kendini yeni zamanlarda uyarlamaya çalışmak için iş hukuku muazzam bir çaba göstermiş, ekonomik sistemin dönüşümlerine ve çalışma hayatındaki değişikliklere uyarlama yeteneğini açıkça sergilemiştir. Bunu yapmak için kapsamını ve işlevini yeniden tanımlamış, kökleri en derinlere giden kimi kural ve ilkelerini sorgulamış ve regülasyon kaynaklarını yeniden yapılandırmıştır. Bu kadar kısa bir süre içinde bu kadar uzun erimli bir reformu hukuk düzeninin çok az dalı sağlayabilmiştir. İş hukuku, kendini uyarlama ve tepki gösterme yeteneğinin, en önemli özellikleri arasında yer aldığını kanıtlamıştır. İstihdam politikaları iş hukukunun değişik düzeylerine nüfuz etmiş ve onun regülasyonunun bütün yönlerinde yer etmiştir. Yeni yüzyılın başındaki iş hukuku, sadece işçiyi korumak şeklindeki geleneksel rolle yetinmeyen, istihdamla ve iş yaratılmasıyla da ilgilenen bir iş hukukudur. Hedefi sadece iş sahibi işçilerle kısıtlanmış olmaktan çıkmış, bir işi olmayıp da iş arayanları da kapsamaya yönelmiştir. İş hukukunun kuralları ve regülasyonu, korumanın mantığı kadar piyasanın mantığını da içermektedir. Bütün bu değişikliklerin bir sonucu olarak iş hukuku çok daha karmaşık ve çelişkili, ama aynı zamanda çok daha etkili bir hale gelmiştir.

Ne var ki iş hukuku ekonomik aktörleri kendisinin işletmenin talepleri karşısında artık katı ya da kayıtsız olmadığına ikna etmeyi hâlâ başarabilmiş değildir. Sanki işsizlik genel ekonomik durumun değil de çalışma regülasyonunun bir sonucuymuş gibi, hâlâ işsizlikten o sorumlu tutulmaktadır. İş hukukunun yeni duruma ayak uydurmak için gösterdiği bütün çabalar görmezden gelinmektedir. İş gücüne ilişkin regülasyonun işgücü piyasası üzerindeki etkilerine ilişkin olarak on ya da yirmi yıl önce yapılan analizlere bugün hâlâ başvurulmaktadır. Görüldüğü kadarıyla, iş hukukunun geliştirmeyi başardığı değişiklikleri “satabilmek” için yeni bir çaba içine ama bu kez kamuoyu ve bilimsel doktrin alanına girmemiz gerekiyor. Biz iş hukukçuları bir şekilde pazarlama profesyonelleri haline gelmeli ve bu yeni iş hukukunun nelerle ilgili olduğunu herkese açıklamaya çalışmalıyız. ”

Yukarıdaki metin “RORRIQUEZ, M. – FERRER, P. RORRIQUEZ ve M. – ROYO, P. İş Yaratma Politikalarında İş hukukunun ve Endüstriyel İlişkilerin Rolü, Biagi, M. (2003). Çev. DİCLELİ, Z. – KODAM, A. İş Yaratma ve İş Hukuku. İstanbul: MESS Yayın No: 405. ” adlı kaynağın 41 ve 42 sayfalarından aynen aktarılmıştır.

Anahtar Kavramlar

– İş hukuku
– İş sözleşmesi
– İşçi
– İşçi sınıfı tarihi
– Sanayi Devrimi
– İşçinin korunması ilkesi
– İşçi yararına yorum ilkesi

İçindekiler

– Giriş
Bağlantı
İş Hukukunun Tanımı
Bağlantı
İş Hukukunun Konuları
Bağlantı
İş Hukukunun Tarihsel Gelişimi
Bağlantı
İş Hukukunun Hukuk Bilimi İçindeki Yeri
Bağlantı
İş Hukukunun Temel İlkeleri
Bağlantı
Özet
Bağlantı
Test Soruları
Bağlantı
Okuma Parçası
Bağlantı Sıra Sizde Cevap Anahtarı
Bağlantı
Başvuru Kaynakları