Kayıt ol  |  Giriş
NotOku'yu +1'le
Ders: Anne-Baba Eğitimi      Ünite 1      1 Ağustos 2011 Ara     

01. Bir Kurum ve Bir Sistem Olarak Aile

Amaçlar

Bu üniteyi çalıştıktan sonra;
– aile kavramım değişik boyutları ile değerlendirebilecek,
– aile kurumunun tarihsel süreçteki değişimini kavrayabilecek,
– ailenin sistemini anlayabilecek,
– farklı aile tiplerini özellikleri ile tanıyıp değerlendirebilecek,
– alternatif aile yapılarını tartışabileceksiniz,
– evlilik kurumunu toplumsal yapıdaki yeri ve işlevi ile çözümleyebilecek,
– boşanma sürecini toplumsal yapıdaki yeriyle değerlendirebileceksiniz.

Çalışma Önerileri

Üniteyi çalışmaya başlamadan önce:
– Aile kavramının sizin için neler ifade ettiğini tartışınız.
– Çevrenizde sizin ve yakınlarınızın içinde bulunduğu aile yapısından farklı bir aile yapısı olup olmadığını araştırınız.
– Kentte ve kırdaki aile yapıları arasında ne tür benzerlik ve farklılıklar var araştırınız.
– Endüstri devrimi sonrası doğan modem karmaşık toplumların ekonomik yapı içinde tanımlanan ailenin özelliklerini araştırınız.
– İçinde yetiştiğiniz ve kurduğunuz ya da kuracağınız aile arasında ne tür farklılık ve benzerlikler var tartışınız.
– Ailenizin size ve kardeşlerinize karşı ne tür sorumlulukları yerine getirdiğini tartışınız.
– Ailenizin sizin eğitiminizde ne tür sorumluluklar aldığını tartışınız.

Üniteyi çalışırken:
– Okuduğunuz kitaplarda, izlediğiniz filmlerde ya da kendi yaşantı alanınızda karşılaştığınız farklı aile yapılanın içinde bulunduğunuz toplumdaki aile yapısıyla karşılaştırınız.
– Evlilik kurumunun siz veya çevrenizdeki yakınlarınız için neler ifade ettiğini arkadaşlarınızla tartışınız.

Sorun Tanımı

Eskişehir il merkezinde bir okul öncesi kurumda görev yapmakta olan Nihal Öğretmen sınıfındaki öğrencilerin bireysel beceri düzeyleri dışında kalan farklılıklarım anlamakta güçlük çekmektedir. Nihal Öğretmen hemen hemen aynı gelişim düzeylerinde bulunan öğrencilerin oluşturduğu sınıfta öz bakım becerileri, kavram öğretimi ve iletişim becerilerine ilişkin öğretim ortamlarında çocukların sahip oldukları beceri düzeylerinin ötesinde farklı sosyal davranış kalıpları geliştirdiklerini izler. Bu durumu daha iyi irdeleyerek aileler ile paylaşmak isteyen Nihal Öğretmen anne ve babaları okula çağırarak bir veli toplantısı düzenler. Ailelerle ayrı ayrı görüşen Nihal Öğretmen toplantılar sonucunda her bir çocuğun bir birinden farklı sosyal ve kültürel yapılardaki ailelerden geldiğini gözler. Farklı sosyal kültürel ve ekonomik aile yapıları içinde yetişen bireylerin farklı sosyal davranış kalıplarını benimsemesi Nihal Öğretmendi aile kurumu hakkında derinlemesine bilgilenmeye yöneltir.

Giriş

Toplumda insanlar işlerinin ve fizyolojik gereksinmelerinin dışında kalan zamanlarının büyük bir kısmını aileleriyle birlikte geçirirler. Aileler, ya bireylerin içlerinde doğup yetiştikleri ya da kendileri tarafından oluşturulmuş sosyal gruplardır. Tarihsel süreç içerisinde içinde bulundukları döneme ve topluma göre yapı ve işlevleri açısından farklılıklar göstermesine karşın aile, bir kurum, yapı ve bir sosyal grup olarak tüm toplumlar için vazgeçilmez bir nitelik taşımıştır. Toplumsal sistemin mikro modelleri olarak aileler birçok toplumsal kurumun görevlerinin kurgulanarak içselleştirildiği yapılar olmuştur. Böylesine hayati bir işlevi üstlenen aile sosyal bir kurum olarak başta toplum olmak üzere hukuk, ahlak ve din gibi diğer çeşitli sosyal kurumların normları tarafından düzenlenir. Sürekli bir devinim içinde bulunan toplumun devamına ilişkin olarak yeni nesiller aile yapıları içerisinde üretilir ve topluma hazırlanır. Sağlıklı bireylerin ve dolayısıyla sağlıklı toplumların oluşturulabilmesi için bir ön koşul niteliği taşıyan sağlıklı bir aile yapısı tüm toplumların üzerine odakladıkları nihai amaçlardan birisidir. Bu amacın gerçekleştirilmesi bir sonraki neslin temsilcileri olan çocukların sağlıklı bir şekilde yetiştirilmeleriyle olanaklıdır. Dünyadaki tüm canlılar içerisinde yaşamda varlığını bağımsız olarak sürdürmesi için gerekli olan gelişme zamanı en uzun süre alan canlı insan yavrusudur. Bu durum insan yavrusunun gelişiminde gereksinme duyacağı becerilerin çeşitliliği ve karmaşıklığından kaynaklanmaktadır. Bu beceriler aile yapısı içerisinde kazandırılır. Evlilik kurumu üzerine kundan aile yapılarında genç aile bireylerinin toplumsallaştırılması ve eğitimi aynı bir önem taşır. Günümüz modern endüstriyel toplumlarının aile yapılarında her ne kadar ailenin eğitim işlevi büyük ölçüde okullara devredilmişse de, aile hala çocuğun ilk toplumsallaşması sürecinde etkin bir role sahiptir. Bu çerçevede ailenin tarihsel süreç içerisinde değişen yapısının ve işlevlerinin anlaşılması özellikle eğitim örgütlerinde çalışan tüm profesyoneller için önem taşımaktadır.

Bu ünitede aile kurumu sosyal bir sistem olarak ele alınmış ve bu bağlamda ailenin tarihsel süreç içindeki evrimine değinilerek ailenin işlevlerinden söz edilmiştir. Ünitenin ilerleyen bölümlerinde aile tipleri, aile kurumuna alternatif yapılar, ana baba tutumları, evlilik kurumu aile içi çatışmalar, boşanma ve okul-aile ilişkileri konulan ele alınarak, bunların çocuk yetiştirmeyle olan ilişkileri irdelenmeye çalışılmıştır.

İçindekiler

Bağlantı Tarihsel Süreç İçinde Ailenin Evrimi
Bağlantı Bir Kurum Olarak Aile
Bağlantı Bir Sistem Olarak Aile
Bağlantı Çocuğun Sosyalleşmesine Etki Eden Ailesel Faktörler
Bağlantı Özet
Bağlantı Test Soruları
Bağlantı Düşünelim, Tartışalım
Bağlantı Başvuru Kaynakları